Ni ova godina ne objećava da će biti bolja od prethodne jer će tokom 2017. nekoliko datuma biti ključna, prevashodno za Stari kontinent Da li je ova žena najmasovniji evropski serijski ubica? Najgori stanodavac ikad:

Naplaćuje puštanje vode u toaletu?! Stravično: – Munja udarila djevojku dok je šetala plažom (VIDEO) Godina za nama na polju svjetske politike bila je teška, napeta, neočekivana i posve uzbudljiva. Analtičari su procijenili da je možda i najgora u poslednjih nekoliko godina, sumirajući utiske i dešavanja koje su je obleželile. Godina koju bi mnogi da zaborave.


Iako tek na zamaku, sve oči sada su uprte ka 2017. i onome što nas čeka u istoj. Prethodnu godinu obeležili su konstantni teroristički napadi, još zategnutiji odnosi između SAD i Rusije, Bregzit, vojni puč u Turskoj, približavanje Kube i SAD, mirovni sporazum između vlade Kolumbije i gerilaca FARK-a, panamski dokumenti, nastavak žestokih sukoba u Siriji, teror Islamske države, izbor Donalda Trampa za američkog predsjednika, i poslednjih dana 2016. i uvođenje novih sankcija SAD Rusiji.

Međutim, ni ova godina ne objećava da će biti bolja od prethodne jer će tokom 2017. nekoliko datuma biti krucijalna

, prevashodno za Stari kontinent. Odlučivaće se sudbina Evrope i dalji tok izbegličke krize, koja je gurnuta pod tepih, ali koja svaki ćas može da “eksplodira” i izazove još dublje sukobe među državama članicama EU.  Ali, da krenemo redom. Naš sagovornik za dešavanja koja nas čekaju u 2017. bio je Nemanja Starović, istoričar i publicista iz Novog Sada.

DONALD TRAMP  Novoizabrani američki predsjednik Donald Tramp preuzeće dužnost nakon inauguracije 20. januara. Njegova, za mnoge, neočekivana pobjeda došla je kao šamar američkom establišmentu i svima onima koji su vjerovali da će Hilari Klinton ubedljivo poraziti brbljivog i nekonvencionalnog Trampa.

Milijarder i biznismen tokom kampanje obraćao se srednjoj klasi (koja je godinama u sve gorem položaju) kao i siromašnim slojevima, nudeći im nadu da će nakon njegovog dolaska na vlast Amerika biti ono što je nekad bila. Sloganom “Učinimo Ameriku opet velikom” i populističkom retorikom, uspio je pridobije masu.

Tramp će ući u istoriju kao prvi američki predsjednik koji je izabran za tu funkciju, a da se nikada prije toga nije bavio politikom. 45. američki predsjednik je tokom kampanje govorio mnoge stvari koje su se mamile sve veći broj pristalica, od toga da će sagraditi zid na granici s Meksikom, proterati sve sirijske izbeglice, zabraniti svim muslimanima ulazak u SAD do toga da će Klintonovu da pošalje u zatvor zbog skandala oko korišćenja privatnog mejla u vrijeme kada je bila državna sekretarka.

O tome u njegovom programu više nema ni riječi. – Teško je dati iole precizniju procenu delovanja Donalda Trampa kao 45. predsjednika Sjedinjenih američkih država, budući da se radi o jednoj po svemu nestandardnoj političkoj ličnosti. Ne sporeći namjeru Trampa da puno toga promjeni, vjerujem da će se tek nakon preuzimanja predsedničke funkcije suočiti sa svim faktorima koji definišu spoljnu politiku SAD.

Sjetimo se da je i početak predsedničkog mandata Baraka Obame obeležen nošenjem simboličnog “reset dugmeta” u Moskvu, ali on Belu kuću ipak napušta ostavljajući nasledniku najgore odnose sa Rusijom od perioda Hladnog rata naovamo – rekao je Starović.

Tokom kampanje, Tramp je objećavao i da će SAD znatno manje učestvovati u sukobima na Bliskom istoku i prepustiti tu ulogu Rusiji.  – Kada govorimo o Bliskom istoku, takođe je potrebno biti oprezan u očekivanjima, ali se može naslutiti da će angažman Trampove administracije ići u pravcu dezangažovanja u tom delu svijeta.

Imajući u vidu porazne efekte američkom prisustva na tom terenu u prethodnom periodu, to bi se moglo pokazati korisnim, međutim bitno je da do povlačenja dođe postepeno i koordinisano sa svim regionalnim i globalnim akterima, jer bi se u suprtom mogle isprovocirati nervozne reakcije tradicionalnih saveznika SAD poput Izraela ili Saudijske Arabije.

PREDSEDNIČKI IZBORI U FRANCUSKOJ  Nakon rezultata Bregzita sve više počelo je da govori da će se o daljoj budućnosti EU odlučivati na predsedničkim izborima u Francuskoj na proljeće. Usljed velikog broja terorističkih napada proteklih godina, desničarke orgaznizacije i partije u Evropi dobivale su sve veću podršku građana u vidu sprovođenja politike, prvenstveno misleći na veliki broj izbeglica koje su prolazile kroz Stari kontinent.

Marin Le Pen, jedna od kandidata za predsjednika Francuske, liderka desničarske stranke Nacionalni front, Bregzit i Trampovu pobjeduističe kao opravdanje antiestablišmentske politike koju zagovara. Le Pen zagovara moćnu mješavinu otpora integrisanoj Evopi i migraciji sa snažnim osjećajem za francusku posebnost. .

Njene ideje su nesumnjivo sve popularnije. Stručnjaci smatraju da njena pobjeda nije isključena, iako dosta zaostaje za svojim protivkandidatima u anketama.  – Izjašnjavanje građana druge po veličini države Evropske unije pokazaće da li se trend započet odlukom Britanaca da podrže tzv.

Bregzit i izborom Donalda Trampa u SAD nastavio ili se pak radi o prolaznoj fazi preispitivanja političkog mejnstrima sa ograničenim dometima. Mogući trijumf ćerke Žan-Mari Le Pjena, koji je barem u mejnstrim medijima decenijama važio za emanaciju evropske ekstremne desnice, veoma je zabrinuo vladajuće elite na Starom kontinentu, iako je sadašnja liderka Nacionalnog fronta umnogome ublažila stavove po mnogim pitanjima.

Međutim, njen stav prema Briselu je i dalje beskompromisan i ogleda se u najavi da će, ukoliko evropska birokratija hitno ne prihvati njene zahtjeve, ona kao nova predsednica Francuske republike u roku od šest mjeseci raspisati referendum o napuštanju Evropske unije. Prema dosadašnjim analizama, najveće šanse za ulazak u drugi krug predsedničkih izbora imaju kandidat francuskih konzervativaca Fransoa Fijon i Marin Le Pen.

– Iako je za očekivati da će se u drugom izbornom krugu sve političke stranke okupiti oko Fijona, odnosno bilo koga drugog ko se na izbornom listiću bude našao uz Marin Le Pen, te da je stoga pobjeda kandidatkinje Nacionalnog fronta malo verovatna, iskustvo Bregzita i izbora u SAD nas uči da takav ishod nikako ne treba isključiti.

Izbori u Francuskoj se održavaju krajem aprila, odnosno početkom maja kada govorimo o drugom krugu, a to je vrijeme kada bi ponovo mogla eskalirati i migrantska kriza, u slučaju propasti sporazuma EU i Turske, a što bi nesumnjivo uticalo i na preferencije francuskih birača. Konačno, neki veći teroristički napad bi mogao u potpunosti preokrenuti tok izborne kampanje, a džihadisti su sve samo ne neskloni takvim potezima. Sjetimo se Madrida i stravičnih napada izvedenih 2004, tri dana pred parlamentarne izbore. Iako već viđena za pobjednika, stranka premijera Hose Marija

Asnara je te izbore izgubila, a nova vlada je povukla svoje trupe iz Iraka.  IZBORI U NEMAČKOJ  U septembru se održavaju parlamentarni izbori u Njemačkoj. Antimigrantska stranka Alternativa za Njemačku (AfD), postigla je velike uspehe na nedavnim izborima u saveznim državama otimajući birače tradicionalnim strankama i uživa podršku oko 16 odsto birača, po anketi iz septembra. .

Nakon niza terorističkih napada tokom posljednje dvije godine, sve glasnije se čulo kritikovanje kancelarke Angela Merkel i njene migrantske politike. Po mnogima, Merkelova i njena vladavina predstavljaju stabilnost EU. Ipak, kancelarkini politički protivnici smatraju da je njene liberalne odluke naškodile samoj zemlji, a daju joj i manje šanse za pobjedu, naročito nakon nedavnog terorističkog napada u Berlinu.

– Oči evropske, pa i svjetske liberalne javnosti uprte su poslednjih mjeseci u Angelu Merkel, od koje se očekuje da opravda ulogu koju su joj dodijelili, da bude posljednja brana postojećeg neo-liberalnog poretka koji je nakon tzv. Bregzita i pobjede Donalda Trampa u SAD prilično uzdrman. Postojeći karakter Evropske unije u vrednosno-političkom smislu može biti očuvan samo ukoliko se održi politika glavnog toka u Njemačkoj kao srcu EU.

Za tako šta je neophodan opstanak velike koalicije demohrišćana i socijademokrata, jednog za politički sistem Njemačke suštinski neprirodnog stanja, a jedini garant takvog ishoda na koji će po svemu sudeći upućivati izborni rezultati jeste upravo ličnost kancelarke, koja osim nepodeljene podrške u bazi svoje CDU, uživa i veliko povjerenje među glasačima druge velike stranke, SPD. Prema riječima Starovića, politika sa kojom će Angela Merkel izaći pred građane moraće da bude bitno drugačija, a da se to već danas uočava.

– Već prilikom prihvatanja nominacije na konvenciji svoje stranke je izjavila da će se zalagati za zabranu nošenja vela koji prekriva čitavo lice, što se može smatrati ustupkom desnici koja u svom naletu ozbiljno ugrožava pozicije CDU.

RAT U SIRIJI  U martu se navrašava tačno šest godina od početka krvoprolića u Siriji. Iako se tokom prethodne godine “tražilo” rješenje za prekid vatre, do toga usljed neslaganja mnogobrojnih strana koje učestvuju u sukobu nije došlo. Dva dana pred kraj godine dogovoreno je primirje širom Sirije uz posredovanje Rusije i Turske.

Sirijska vlada smatra da primirje širom Sirije predstavlja “pravu priliku” za političko rješenje gotovo šestogodišnjeg rata u toj zemlji. Ipak, kao što smo napomenuli, interesi za Siriju postoje sa više strana i teško da će o njenoj sudbini odlučivati samo Rusija i Turska.

– Više je faktora koji idu u prilog očekivanjima da će dugotrajni građanski rat u Siriji biti okonačan naredne godine, odnosno da će barem ući u neku vrstu stagnacije. Sve strane koje djeluju na tom terenu su već prilično iscrpljene, potrošeni su svi kapaciteti za mobilizaciju, došlo je do zamora materijala i nerealne su bilo kakve akcije koje podrazumevaju vijeće pokrete trupa. Vidjeli smo da su npr.

Asadove snage tokom velike pobjede u Alepu, u isto vrijeme izgubile grad Palmiru. Dakle, uz svu podršku koju dobijaju od Rusa i drugih saveznika, nemaju sposobnost delovanja na više frontova. Kod drugih učesnika u građanskom ratu je to vjerovatno još izraženije – rekao je Telegraf.rs Starović.  U dijelovima Sirije nalazi se i ekstremistička organizacija Islamska država.

Uprkos snažnim naletima ruskih i sirijskih snaga s jedne, i Amerikanaca i njihovih saveznika s druge, čini se kao da je stanje na terenu nepromenjeno.  – Čini mi se i da je došlo do sporazuma između glavnih aktera, koji se najbolje ogleda u trouglu Alep, al-Bab, Raka, inače području severa Sirije na kojem se i odlučuje sudbina rata. Sirijska aramija podržana od strane ruske avijacije, Irana, Hezbolaha i iračkih dobrolvoljaca je preuzela punu kontrolu nad

Alepom, snage pobunjenika podržane od strane Turske se nalaze pred ulazom u al-Bab, dok Kurdi prilično silovito nadiru prema Raki, prestonici samozvanog kalifata Islamske države. Izgleda kao da su regionalne sile, prije svega Damask, Ankara i Teheran, postigle sporazum o rešenju za regionalni problem, što je uvijek najzdravije u smislu održivosti.

Na sasvim drugom kraju te jedinstvene ratne pozornice, iračka armija uz podršku Amerikanaca, Turaka i kurdskih pešmergi steže obruč oko Mosula, najvećeg grada pod kontrolom tzv. Islamske države u Iraku. Sve nam to govori da se toj džihadističkoj kvazi-državnoj tvorevini ubrzano bliži kraj.

Nakon što EU nije ispunila svoj dio prema Turskoj i omogućila njenim državljanima da putuju EU bez viza, zbog čega je zauzvrat turski predsjednik Redžep Tajip Erdogan zadražao protok izbeglica, država na Bosforu se sve više okrenula Rusiji i njenom predsjednikuVladimiru Putinu.

– Savezništvo Turske i Rusije doneće jedan potpuno novi kvalitet na prostoru Bliskog istoka. Učvršćeno nakon neuspjelog vojnog puča u Turskoj 15. jula, u čijem sprečavanju je Rusija očigledno odigrala značajnu ulogu, ono je već položilo jedan težak ispit na koji je stavljeno atentatom na ruskog ambasadora u Ankari.

Upravo Rusija, koja je intervencijom u Siriji prikazala značajne kapacitete za projekciju vojne moći daleko izvan svojih granica, može biti taj faktor koji će dalje relaksirati odnose između najvažnijih prestonica Bliskog istoka sjevernood Persijskog zaliva, a moguće novo partnerstvo Rusije i SAD nakon Trampovog preuzimanja predsedničke funkcije bi moglo doprineti pacifikaciji čitavog regiona.

BUDUĆNOST EVROPE U ERDOGANOVIM RUKAMA – Sporazum Evropske unije i Turske o ograničavanju protoka migranata gotovo da je propao, prvenstveno usljed oklevanja Brisela da ispuni data objećanja o ukidanju viznog režima za građane Turske, što znači da se trenutno ključ migrantske krize, a time i političke stabilnosti Evrope nalazi u rukama Ankare.

Vidjeli smo kakve potrese je u Evropi izazvalo million migranata prije godinu dana, možemo samo pretpostaviti šta će se desiti ako se prema prosperitetnom sjeveru uputi novi million ljudi, a možda i dvostruko više njih – smatra Nemanja Starović. Prema riječima našeg sagovornika, u bezbednosnom smislu, Evropa će se naredne godine suočiti sa brojnim izazovima.

– Mogući vojni slom tzv. Islamske države neće nažalost značiti i slom ekstremnih ideja koje ta organizacija propagira, a koje nailaze na plodno tle u glavama mnogih mladih ljudi koji su rođeni u predgrađima evropskih prestonica. U slučajevima kada teroristi pribegavaju samoubilačkim napadima, mjere tzv.

“tvrde bezbjednosti” ne daju punog efekta, jer je veoma teško spriječiti u izvođenju napada nekoga ko se već pomirio sa svojom smrću.  2017. biće godina velikih izazova. Već je počela, vežite se!

LEAVE A REPLY